Monographie
Echte sarsaparilla
Smilax officinalis Kunth
Echte sarsaparilla is een houtige, stekelige klimplant uit de tropische bossen van Midden- en Zuid-Amerika. De plant klimt met ranken omhoog langs bomen en struiken. In de kruidenkunde wordt de lange, dunne wortel gebruikt.
In het kort
- Latijnse naam: Smilax officinalis Kunth
- Familie: Smilacaceae
- Gebruikt deel: wortel
- Herkomst: tropisch Midden- en Zuid-Amerika
Traditioneel gebruik
Verschillende Smilax-soorten werden door de oorspronkelijke bewoners van Midden- en Zuid-Amerika gebruikt. In de 16e eeuw brachten Spaanse handelaren de wortel naar Europa, waar sarsaparilla een vaste plaats kreeg in de kruidenkunde en in apotheken. De naam komt uit het Spaans en verwijst naar een doornige rank.
Later werd sarsaparilla ook bekend als smaakmaker. In Noord-Amerika werd de wortel gebruikt in frisdranken die naar de plant genoemd werden.
Inhoudsstoffen
De wortel bevat onder meer:
- Steroïdsaponinen, met als bekende bouwstenen sarsasapogenine en smilagenine
- Plantensterolen, zoals bèta-sitosterol
- Flavonoïden en andere fenolische stoffen
- Zetmeel en mineralen
De samenstelling verschilt per soort, herkomst en bereiding. In de handel worden onder de naam sarsaparilla verschillende Smilax-soorten aangeboden.
Vorm en bereiding
Phytoreform maakt van de wortel een vloeibaar extract met een extractieverhouding van 1:2 en maar 15% alcohol: Echte sarsaparilla (Smilax officinalis). Schud het flesje goed voor gebruik; een lichte troebeling is normaal.
Een extract van sarsaparilla zit ook in de Pollargeen Capsules, samen met onder andere brandnetel, knoflook, Siberische ginseng en bijenpollen.
Veiligheid
- Saponinen kunnen bij gevoelige mensen of bij hoge doseringen de maag en darmen prikkelen. Neem het extract daarom met wat water, zoals op het etiket staat.
- Gebruik je medicijnen? Overleg dan eerst met je arts of apotheker. Saponinen kunnen in theorie de opname van andere stoffen in de darm beïnvloeden.
- Over gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding zijn te weinig gegevens. Gebruik het in die periode alleen na overleg met een deskundige.
- Niet geven aan kinderen zonder advies van een deskundige.
- Er is geen Europese (EMA) monografie voor sarsaparilla. De kennis over veiligheid bij langdurig gebruik is daardoor beperkt. Gebruik het bij voorkeur in overleg met een therapeut.
- Gebruik niet meer dan de aanbevolen dosering op het etiket.
Bronnen
- Standaardwerken over fytotherapie en farmacognosie
- Er is geen EMA/HMPC-monografie voor Smilax-soorten
Deze informatie is algemeen en beschrijft traditioneel gebruik en kenmerken van de plant. Het is geen medisch advies. Gezondheidsclaims op basis van plantaardige inhoudsstoffen zijn in behandeling bij de EFSA. Voedingssupplementen zijn geen vervanging voor een gezonde leefstijl en evenwichtige voeding.